هه‌ڵۆی کوردستان

-
هەڵە
  • JFolder::create: Could not create directory

از جنگ نیابتی تا احتمال جنگ مستقیم ایران و عربستان

پۆستی ئەلیکترۆنی چاپکردن

ibrahim_-_daesh_4زمینه‌ تنش میان ایران وعربستان سعودی را به‌ جرات میتوان به‌ ابتدای ورود اسلام از شبه‌ جزیره‌ عربستان به‌ سرزمینی كه‌ امروز‌ ایران نامیده‌ میشود ربط داد (حداقل در بعد مذهبی آن). به‌ اقتضای زمان و مکان تنش ریشه‌دار در بستر تاریخ در روابط بین دو کشور در شکل های متفاوت گاه‌ بروز و گاهی نیز فروكش كرده‌، ولی هیچگاه‌ از بین نرفته‌ است. اختلافاتی كه‌ گاه میتوان آن را به‌ جنگی فرسایشی تشبیه‌ كرد و در مراحلی سبب قطع رابطه‌ مقطعی بین دو كشور شده ‌است، امروز به‌ حد بی سابقه‌ای بالا گرفته‌ و مناسبات بین دو کشور را به‌ تعطیلی کامل کشانده‌‌ است. این دو کشور علاوه‌ بر درگیری های ایدئولوژیک، دینی، مذهبی و اقتصادی، در سالهای اخیر یک جنگ نیابتی را در کشور های جنگ زده‌ همسایه‌ براه انداخته و هر روز بر شدت آن میافزایند. افزایش این تنشها بود كه‌ در هفته‌های اخیر سبب قطع کامل مناسبات سیاسی بین دو كشور شد. با توجه‌ به‌ بحرانی تر شدن اوضاع منطقه‌ و استیلا خواهی و هژمون طلبی مذهبی، چه‌ بسا كه‌ در آینده‌ای نه‌ چندان دور دو کشور منافع سیاسی و اقتصادی همدیگر را نیز هدف قرار دهند و در نهایت به‌ جنگی بزرگ در خاورمیانه‌ دامن بزنند.

ایران بیش از سه‌ دهه است كه‌ در راستای برنامه‌ خمینی برای صدور انقلاب، با صرف ثروت ملی مردم كشور توانسته‌ است متحدانی از نوع مذهبی در منطقه‌ و جهان با خود همگام نماید. این در حالی است که ‌بیش از بیست میلیون نفر ایرانی در زیر خط فقر زندگی می کنند و بیش از پنج میلیون نفر مبتلا به‌ مواد مخدر هستند. همچنین آمار بیکاری جوانان و طلاق روز افزون و از هم پاشیدگی خانواده‌ها به‌ علت فقر اقتصادی کشور را با بحران عمیق اجتماعی روبرو کرده‌ است. از بعد سیاسی و آزادی عقاید و افکار اگر بنگریم، با یک مثال ساده‌ می توان واقعیت آزادی را در ایران چنین بیان کنیم: کسانی که‌ روزی سمت رئیس جمهوری، نخست وزیری و یا ریاست مجلس را بر عهده‌ داشتند امروز به‌ خاطر انتقاد ازعملکرد دولت ممنوع التصویر شده‌ و یا در حصر خانگی با بدترین شرایط به‌ سر می برند. با این توصیف نیازی به‌ بحث در مورد وضعیت دگراندیشان و مخالفان رژیم جمهوری اسلامی نمی ماند.

 

ir_ar_-_shar_-_2


قتل های زنجیره‌ای علمای اهل تسنن بین سالهای 1372 تا 1380 در ایران، که‌ در جریان آن بالغ بر هفتاد تن از روشنفکر اهل سنت اعدام گردیدند. جمهوری اسلامی با قتل فجیع امام جمعه‌ اهل تسنن عبدالعزیز کاظمی به‌ بهانه‌ انتقاد به‌ سریال تلویزیونی امام علی و داشتن ده‌ها نمونه‌ از این ترورها در پرونده‌ سیاه خود، امروز به‌ بهانه‌ اعدام یك شهروند شیعه‌ مذهب در کشور همسایه‌ دوباره‌ تشنج سیاسی در منطقه‌ را به‌ نتطه‌ انفجار رسانده‌ است. علاوه‌ بر تشنج ناشی از اعدام شیخ نمرالنمر و چهار تن از شیعیان كه‌ به‌ خاطر اقدام علیه‌ امنیت ملی عربستان اعدام شدند، ایران به‌ شیوه‌ اشكار اقدام به‌ ترویج ولایت فقیه و تشکیل گروههای جدید حزب اللهی در منطقه‌ نموده‌ و در داخل كشور با به‌ آتش کشیدن سفارت و کنسولگری عربستان عملا این كشور را به‌ مصاف میخواند. چرا كه‌ بر كسی پوشیده‌ نیست اهمیت اعدام کسی که‌ تا هنگام اعدامش نامی از او شنیده‌ نشده‌ بود بسیار كمتر از حادثه‌ تجاوز به‌ جوانان ایرانی در فرودگاه جده‌ و کشتار صد ها تن از حاجیان ایرانی بود كه‌ حتی اعتراضی ساده‌ را هم در پی نداشت.

با توجه به‌ تحولات سریع در منطقه‌ و سرنگونی صدام حسین توسط امریکا بالانس قدرت در عراق به‌ نفع شیعیان هم رکاب با ایران رقم خورد. دخالت های آشکار ایران در همه‌ کشور های جنگ زده‌ منطقه‌ از یک سو و اقدام به‌ ساختن گروهک هایی مانند حشد شعبی در عراق، حزب الله‌ در نیجریه‌ و ..... و از سوی دیگر توافق بر سر مسئله‌ اتمی با غرب ظاهرا ایران را در موقعیتی برتر در معادلات منطقه‌ای قرار داده‌ است. از اینرو بعید نیست كه‌ هیئت حاکمه‌ دولت عربستان تا حدی خود را درحالت انزوا ببیند و بخواهد میدانداری جدید ایران را به‌ نفع مصالح استراتژیك خود بكار ببرد. ترس عربستان از طرح هلال شیعه‌ که‌ در سال 2004 توسط "ملک عبدلله‌ پادشاه اردن" مطرح شد و با اقدام ایران امروزه‌ عملا قابل رویت است، همچنین نداشتن یک جبهه‌ متحد‌ اعراب سنی، سبب شد كه‌ این كشور برای جلوگیری از اقدامات تندروانه‌تر‌ ایران ائتلافی در بین کشورهای عربی و اسلامی تشكیل دهد که‌ در آینده‌ می تواند برای ایران مشکل ساز و شاید هم خطرناک باشد.

بعید نیست كه‌ هدف عربستان از ایجاد ائتلاف و اعمال تدابیر و راهکارهای امنیتی جدید در منطقه‌ نخست پاسخ به‌ سیاست نادرست غرب و امریکا در قبال ایران، نادیده‌ گرفتن دست اندازی، تجاوز و شرارت های این کشور در منطقه‌ و کشورهای همسایه‌ بویژه‌ همکاری با این رژیم در جبهه‌ باصطلاح جنگ با گروه تروریستی داعش در عراق باشد. ولی نباید تلاش برای حفظ منافع اقتصادی در منطقه‌ بحران زده‌ خاور میانه را نیز نادیده‌ گرفت‌. در هر حال آمادگی برای واکنش به‌ هر کنش و حرکتی از سوی‌ ایران در منطقه‌ مد نظر عربستان است و این خود میتواند احتمال رویارویی مستقیم بین دو كشور را افزایش دهد.

کشورهای اسلامی و در صدر آنها ایران و عربستان امروز در شرایطی قرار گرفته‌اند كه‌ اروپا در قرن هفدهم و در مرحله‌ بعدی ار جریان جنگهای جهانی اول و دوم در آن بسر میبرد که‌ در آن قدرتها با اسرار بر حل مسائل از طریق نظامی، جنگ و خونریزی، دخالت در امور داخلی کشورها و بر پایی جنگ های نیابتی و فرقه‌ای و مذهبی سعی در تعادل و بالانس قدرت را داشتند. ولی كشورهای اروپایی با گذشت زمان دریافتند که‌ تنها راه نجات از این وضعیت بحرانی ایجاد یک امنیت مشترک با رعایت حقوق همه‌ اقلیتها، ملتها، رنگها، گروههای اتنیکی، مذهبی و قومی است. به‌ شیوه‌ای كه‌ آنها رقابتهای نظامی ویرانگر را كنار گذاشته‌ و رقابت سالم در زمینه‌ های فرهنگی، اقتصادی و دیپلماتیک را جایگزین آن كنند. ولی با وجود رژیمی چون جمهوری اسلامی در ایران و منطقه‌ این امكان جزو محالات است.

 

-----------------------------------------------------------------------

تماس از طريق فيس بوك:

صفحه مدیر سایت


ناردن بۆ تۆڕه‌ کۆمه‌ڵایه‌تی‌یه‌کان
جاری خوێندراوه‌: 1084
بۆچوونه‌کان (0)Add Comment

نووسینی بۆچوون
بچووکردنه‌وه‌ی خانه‌ی بۆچوون | گه‌وره‌کردنی خانه‌ی بۆچوون

busy